Om aan te geven hoe warm het zomerhalfjaar is geweest, geeft de KNMI die periode een rapportcijfer. Dit rapportcijfer wordt het warmtegetal genoemd.
Wat is het warmtegetal?
Het warmtegetal is een getal voor de hoeveelheid warmte tussen 1 april en 31 oktober. Elke dag wordt er een gemiddelde etmaaltemperatuur bepaald. Als deze temperatuur hoger ligt dan 18,0 graden, dan telt elke graad extra bij aan het warmte getal. Als het etmaal gemiddelde bijvoorbeeld 21,3 graden is, dan is het warmte getal voor die dag 3,3 graden. Al deze getallen worden bij elkaar opgeteld. Zo is er aan het eind oktober een goed beeld over hoe warm deze periode daadwerkelijk is geweest. Het warmtegetal zegt overigens alleen iets over de temperatuur. De hoeveelheid neerslag en het aantal zonuren wordt hier niet in meegenomen.
Foto: Jolanda Bakker
Het warmtegetal van 2023
De teller staat tot nu toe voor dit jaar op 142,7 (t/m 26 oktober). Hiermee heeft 2023 het warmtegetal van 2022 van de 8e plek verstoten op de lijst met hoogste warmtegetallen sinds het begin van de metingen. Het record stamt uit 2006. Toen toen liep het warmtegetal op naar 201,3. De zomer van 1962 staat op de laatste plaats met slechts 4,8 punten.
Maar 2018 was toch de warmste zomer ooit?!
En dat klopt. De zomer van 2018 was de warmste zomer sinds het begin van de metingen. Toch is het warmtegetal uit 2006 hoger dan dat jaar. De voornaamste reden is dat vooral de nachten in juni 2018 soms fris verliepen. In de warme juni zon werd het overdag makkelijk 25 graden of meer, maar door flinke afkoeling in de nachten kwam de etmaalgemiddelde temperatuur vaak niet boven de 18 graden uit. Dat betekent ondanks de hoge temperaturen overdag geen warmtepunten. 2018 was toch de warmste zomer omdat hiervoor de gemiddelde temperatuur over de hele zomer gebruikt wordt. Een paar koude nachten hebben dan een veel kleinere invloed tussen al die warme dagen. Overigens was juli 2006 alleen al goed voor 134 punten! Het meeste ooit in 1 maand.
Gisteren werd het nauwelijks warmer dan 12 graden.
Komen er nog warmtepunten bij?
Voorlopig loopt de temperatuur wel iets op, maar de maxima komen niet tot 18 graden. Laat staan het etmaalgemiddelde. Een warmtepunt zit er dan dus niet meer in dit jaar. Hierbij blijft 2023 staan op nummer 8 op de lijst met hoogste warmtegetallen ooit.
Trend
Opvallend is dat er wel een stijgende trend te zien is in het warmtegetal. Sinds 1980 is er een gemiddelde toename van 12 punten per 10 jaar. Met name de niet zomermaanden leveren een steeds grotere bijdrage aan het warmtegetal van dat jaar. De 33 jaren met de laagste score warmtegetal hadden allemaal voor 1980 plaats. En 20 jaren van de top 25 hoogste scores kwamen na 1980.
Het gemiddelde warmtegetal loopt hard op sinds 1980.
Bron: Het KNMI
