Waar we hier te maken hadden met lokaal wat ijzel in het noordoosten van het land, krijgt de VS iets van een hele andere orde over zich heen. Daar gaat mogelijk de heftigste winterstorm in 40 jaar tijd overtrekken, met enorm veel sneeuw, op zeer uitgebreide schaal levensgevaarlijke ijzel en extreem lage temperaturen!

Enorme uitbraak arcitsche lucht

Het begint allemaal met een gebied met ijskoude lucht rechtstreeks afkomstig uit het poolgebied. Dankzij een noordelijke stroming, verdwijnt de VS op de temperatuurkaart in de ijskoude donkerblauwe tot paarse kleuren. In onderstaande animatie zie je die kou steeds zuidelijker komen, tot aan de Golf van Mexico aan toe.

Figuur 1: Een animatie van de uitbraak aan ijskoude lucht in de VS. Bron: Meteociel

In Texas zijn de verschillen vanmiddag Nederlandse tijd bijvoorbeeld krankzinnig. In een trip van Corpus Christi aan de kust richting Amarillo in de Texas-Panhandle rij je van een comfortabele 22 graden richting de -18 graden. Nu is Texas een grote staat en duurt deze trip alsnog ruim 9 uur met de auto, maar dit kun je dus vergelijken met een trip van Nederland richting Oostenrijk. Dan is van +22 graden naar -18 graden toch een behoorlijke overgang.

Figuur 2: De steden Corpus Christi en Amarillo zijn omcirkeld in deze temperatuurkaart. Let vooral ook goed op hoe scherp het grensvlak is tussen de extreem koude temperatuur en hoe zuidelijk dit komt. Texas ligt op dezelfde breedtegraad als de Marokko.

In de Texaanse stad Amarillo dook de temperatuur in 24 uur van +7 graden naar -13 graden.

Figuur 3: Temperatuurgrafiek in Amarillo van vrijdag 23-01. Bron: Meteociel

Straalstroom wakkert lagedrukgebied aan

Naast het feit dat deze ijskoude archtische lucht botst op warme en vochtige lucht afkomstig van de Golf van Mexico, waardoor een lagedrukgebied ontstaat, zorgt de straalstroom er ook nog eens voor dat deze depressie verder wordt uitgediept. Dit gedeelte van de VS ligt namelijk precies onder de “rechteringang” van de straalstroom. Hier zijn de condities perfect voor het ontstaan van een grote storing.

Figuur 3: De straalstroom (atmosferische rivier van wind) in de VS op dit moment. De rechteringang ligt precies boven het gebied waar deze winterstorm moet gaan ontstaan.

Het gevolg: tot 1 meter sneeuw en centimeters ijzel

Er wordt breed gewaarschuwd in de VS, want de voorspellingen liegen er niet om. Een gebied van Oklahoma tot New York City en Boston dreigt ondergesneeuwd ter worden met op de zwaarst getroffen plekken zelfs tot 90 cm sneeuw. Daarnaast valt ten zuiden van dit gebied, grofweg van Texas tot Virginia, zoveel ijzel (15 to 50 mm regen, wat dus kan resulteren in een ijslaag tot wel 5 cm dik), dat men bang is dat meerdere hoogspanningsmasten het gaan begeven, bomen bezwijken onder het ijs en er levensgevaarlijke situaties gaan ontstaan op de weg. 

Figuur 4: In het blauwe gebied valt enorm veel sneeuw, in het paarse gebied enorm veel ijzel. Bron: Accuweather

Duizenden vluchten zijn al geannuleerd, mogelijk moeten bepaalde vliegvelden helemaal gesloten worden. Daarnaast is men dus bang voor stroomuitval, waardoor ook de verwarming uitvalt en waterleidingen kapot zouden kunnen vriezen. Het NWS, het Amerikaanse KNMI, geeft dus ook voor een groot gebied waarschuwingen uit. In maar liefst 18 staten geldt ook al de noodtoestand.

Figuur 5: De kaart met actuele waarschuwingen in de VS. De roze zijn sneeuwwaarschuwingen, de paarse waarschuwingen voor ijzel.

Tweederde van de VS krijgt ermee te maken

De VS is een enorm land en wie bovenstaande kaart bekijkt, ziet dat een enorme oppervlakte hiermee te maken krijgt. Zoveel, dat ongeveer twee derde van de gehele VS hier in meer of mindere mate hinder van gaat ondervinden. Ongetwijfeld gaan hier de komende dagen veel beelden en nieuwsberichten over naar buiten komen.

Actueel al gaande

Momenteel is het zo dat de eerste neerslag, zowel qua sneeuw als ijzel, al valt. Iets wat goed opvalt als men de kaart van de VS op Google Maps bekijkt. In een groot gebied rijdt men veel langzamer dan normaal, een teken dat het begonnen is. Hopelijk gaat het allemaal meevallen en blijft enorm leed uit.

Figuur 6: Op Google Maps zijn al lange vertragingen te zien door het winterweer. Bron: Google Maps

Blijft nog lang koud

Het is helaas ook niet zo dat de kou meteen verdreven gaat worden. Het blijft nog een aantal dagen koud in de VS. Pas halverwege komende week lopen de temperaturen langzaam weer wat op vanuit het westen. Met extreem lage gevoelstemperaturen tot -41 graden is het echt zaak niet te lang buiten te blijven staan. 

Nederland blijft kwakkelen

Kijken we dan nog even naar het weer in eigen land: de ijzel heeft momenteel het land verlaten, maar het blijft koud en vanavond gaat het weer overal vriezen. In het noorden blijft het oppassen voor gladheid door bevriezing van natte weggedeelten of ijzel die er nog ligt. 

De dagen daarna blijft het kwakkelweer met temperaturen rond het vriespunt en meerdere neerslaggebieden die overtrekken. Maandag overdag is er een grote kans op sneeuwval in het oosten van het land, maar ook de dagen erna blijft er elke dag kans op winterse neerslag en de daarbij horende gladheid. Hou voor de laatste updates ons uitgebreide weerbericht in de gaten!

Figuur 7: De meerdaagse verwachting voor Nederland.