Het is momenteel volop in het nieuws: voornamelijk Frankrijk en Spanje worden geteisterd door grote natuurbranden. De aanhoudende droogte, hoge temperaturen en stevige wind maken de branden moeilijk te bestrijden. Ook de weersverwachting voor volgende week biedt weinig uitzicht op verbetering.
De grootste brand woedt op dit moment in Frankrijk, ten westen van Bordeaux. Gisteren moesten daar al zo'n 140.000 mensen uit voorzorg worden geëvacueerd en vannacht kwamen daar nog eens 60.000 mensen (uit vier dorpen) bij. Er is al 40.000 hectare bos in vlammen opgegaan en tientallen huizen zijn verwoest. Ter vergelijking: bij de grootste natuurbrand in Nederland, in de Deurnese Peel in 2020, werd 800 hectare verwoest.
Onheilspellende rookwolken gisteren in de buurt van Bordeaux. (Foto: AFP)
Ook elders in Frankrijk woeden grote natuurbranden. Zo is bij Biscarrosse, in het departement Landes, inmiddels minstens 2.600 hectare natuur in de as gelegd. Volgens de brandweer bemoeilijken de krachtige en voortdurend draaiende wind het blussen aanzienlijk. Ook in het zuidoostelijke departement Var is een grote natuurbrand nog altijd niet volledig onder controle.
Frankrijk stevent af op een historisch natuurbrandjaar. Volgens het Europees Informatiesysteem voor Bosbranden (EFFIS) is er inmiddels al bijna 69.500 hectare natuur in vlammen opgegaan. Daarmee is het record uit 2022, toen 66.300 hectare afbrandde, nu al verbroken, terwijl de zomer nog lang niet voorbij is en er nu dus nog steeds grote branden woeden.
Op het satellietbeeld van vanochtend is goed te zien dat de rook van de bosbranden zich heeft uitgebreid over bijna heel Frankijk. De witte plukken zijn wolken; de bruinige waas is rook. (Beeld via onze site)
Spanje
Ook Spanje kampt met natuurbranden. Ten westen van Madrid zijn twee branden gisteren samengesmolten tot één grote brand die tot nu toe 10.000 hectare in de as heeft gelegd. De rook hiervan is tot in het centrum van de stad te ruiken. In de naburige provincie Ávila is al tussen 13.000 en 15.000 hectare verwoest. Deze middag werd bekend dat deze twee branden inmiddels ook als één brand worden beschouwd. In totaal hebben 70.000 mensen in dorpen ten westen van Madrid hun woning moeten verlaten.
Gisteravond waren de rookwolken al goed zichtbaar vanuit Madrid. (Foto: Oscar del Pozo / AFP)
Droogte
Het is al geruime tijd droog in grote delen van Frankrijk en Spanje. Daardoor is de vegetatie sterk uitgedroogd, waardoor natuurbranden niet alleen gemakkelijker ontstaan, maar zich ook razendsnel kunnen uitbreiden. De extreme hittegolf in juni heeft de droogte verder verergerd.
Neerslagafwijking in juni 2026 ten opzichte van normaal in Europa. In Frankrijk en Spanje was het duidelijk droger dan gebruikelijk. (Bron: Copernicus)
Verder stond er gisteren vrij veel wind in de regio's met natuurbranden en was het warm en droog. Volgens de Spaanse brandweer was gisteren de 3x30-regel van toepassing: een temperatuur boven 30 graden, een luchtvochtigheid onder 30 procent en een windsnelheid van meer dan 30 km/u. Als aan die drie voorwaarden wordt voldaan, kunnen natuurbranden zich zo snel uitbreiden dat ze vrijwel niet meer onder controle zijn te krijgen.
Buien vandaag?
Vandaag trekken enkele regen- en onweersbuien over het zuiden van Frankrijk. Aanvankelijk was de hoop dat deze zouden bijdragen aan de bestrijding van de natuurbranden. De meeste buien lijken echter ten oosten en noorden van de grote brand bij Bordeaux te blijven. Ze zouden zelfs een averechts effect kunnen hebben: zulke buien gaan vaak gepaard met windstoten, waardoor het vuur zich onvoorspelbaar kan gedragen en de situatie voor brandweerlieden gevaarlijker wordt. Bovendien kunnen blikseminslagen nieuwe branden veroorzaken.
Mogelijk trekken er later vanmiddag of vanavond alsnog buien over de brand heen, maar dat is nog onzeker. De wind lijkt in de loop van de middag aan te trekken, waardoor de Franse autoriteiten juist vrezen voor verdere oplaaiing van het vuur. Daarnaast draait de wind naar het westen, waardoor de brand zich mogelijk verder richting Bordeaux uitbreidt.
Zondag en maandag valt het qua temperaturen nog wel mee in Frankrijk en Spanje, met temperaturen rond de 25-30 graden. Er komt wat bewolking voor en er zou in de nacht naar maandag lokaal een beetje regen kunnen vallen. Dat gaat echter lang niet genoeg zijn om de branden te blussen.
Nieuwe hittegolf
De weersverwachting na maandag is allesbehalve hoopgevend voor de brandbestrijding. Een gebied met zeer hete lucht bouwt zich dan namelijk op onder invloed van een hogedrukgebied. Op sommige plekken in Spanje kan vanaf dinsdag meerdere dagen de grens van 40 graden worden gehaald of overschreden, op woensdag en donderdag lokaal ook in Frankrijk. Hoe dan ook wordt het op uitgebreide schaal meer dan 35 graden.
Verwachte maximumtemperatuur op aanstaande woensdag 29 juli. In een groot deel van Europa wordt het dan tropisch warm, ook in Nederland. (Bron: WXCharts)
De 14-daagse weersverwachting voor Bordeaux, Frankrijk. (Hier te vinden)
Naast de hitte wordt er nauwelijks een druppel regen verwacht komende week in grote delen van Europa; alleen Scandinavië vormt hierop een uitzondering. Wel kunnen vooral in de tweede helft van de week enkele lokale onweersbuien ontstaan, maar die zullen de aanhoudende droogte nauwelijks verlichten. De tropische hitte houdt naar verwachting de hele week aan in grote delen van Europa. Richting volgend weekend verschuift de warmste lucht waarschijnlijk geleidelijk naar Centraal- en Oost-Europa. Ook in de zwaar door natuurbranden getroffen gebieden in Frankrijk en Spanje blijft het echter heet, waardoor de omstandigheden voor de brandbestrijding voorlopig ongunstig blijven. Bovendien kunnen er gemakkelijk nieuwe branden onstaan.
