Voor het eerst sinds de zomer nachtvorst

Hoewel het volgende week plots weer warm wordt, is het deze ochtend nog even héél koud. De eerste grondvorst in het najaar is zelfs gemeten.

"Wie vanochtend vroeg op de fiets stapt zal het zeker merken: het is koud", zegt meteoroloog Jordi Huirne van Buienradar. Weerstation Twente is voorlopig de koudste, daar koelde het af tot voorlopig 3,6 graden en aan de grond werd het -0,4 graden.

Vroege grondvorst

De eerste grondvorst is volgens hem aan de vroege kant. Gemiddeld komt het in het najaar op 28 september voor het eerst tot grondvorst in Nederland. Dit gebeurt meestal boven de zandgronden in het oosten van het land of in de duingebieden.

Vorig jaar vroor het op 24 augustus al voor de eerste keer. In Eindhoven zakte de temperatuur tussen de grassprietjes tot -0,3 graden en in Volkel tot -0,2 graden. Dit was bijna een vroegterecord, maar in 1973 werd het op 22 augustus op vliegbasis Twente -2,2 graden en op meerdere plekken vroor het licht.

"Door klimaatverandering is de trend juist dat het steeds later in het najaar voor het eerst vriest", zegt Huirne. Zo was de gemiddelde datum tussen 1971 en 2000 nog 22 september, bijna een week eerder dan in het huidige klimaat. In 2014 viel de eerste vorst op klomphoogte recordlaat op 5 november.

Nu de nachten langer zijn dan de dagen, kan het in deze fase van het jaar steeds verder afkoelen. "Als het helder is en er geen wind staat, kan warmte uit de aarde uitstralen en verdwijnen. Koudere lucht is relatief zwaar en zakt naar de grond, waardoor vlak boven de bodem de laagste temperatuur wordt gemeten."

Ondanks deze ijskoude nacht, wordt de komende dagen uitzonderlijk warm. Volgende week kan het in het zuiden zelfs 30 graden worden. "De herfst laat zich van zijn extreemste kant zien de komende dagen."